Cəmiyyət

Sübhan Hacıbabazadə: “Azərbaycan uğurlu siyasət astanasında”

 

Məlum olduğu kimi, Аzərbаусаnın əlverişli geostrateji və milli iqtisadiyyatın inkişafı mövqeyi ona həm Şərq-Qərb, həm də Şimal-Cənub transplatformasında bir – birilə əlaqəli dayanıqlı inkişafın təmin etməsinə imkan verib və hazırda ölkənin istər regionda, istərsə da ümumilikdə dünyada tutduğu əvəzolunmaz rola nəzər salanda tam əminliklə söyləmək olar ki, Azərbaycan öz tarixi missiyasını yerinə yetirmək imkanı əldə edib.

Bu cür dayanıqlı inkişafın bir çox ölkələr tərəfindən böyük etimadla qarşılanması dünyada bariz nümunəyə çevrilib. Bir çox siyasi arenalarda Azərbaycanın haqlı olaraq imza atdığını və bu barədə səsləndirilən mühüm qərarlar sözün həqiqi mənasında inkişafımızın daha da çevik formaya salmasına və gücləndirməsinə başlıca addım oldu. Prezident İlham Əliyevin 24 noyabr 2004-cü il tarixli “Azərbaycan Respublikasında sosial-iqtisadi inkişafın sürətləndirilməsi tədbirləri haqqında” fərmanı və 11 fevral tarixli “Azərbaycan Respublikası regionlarının sosial-iqtisadi inkişafına dair” Dövlət Proqramında da nəqliyyat-kommunikasiya şəbəkəsinin müasir tələblərə cavab verməsi şərti ilə qurulmasına xüsusi diqqət ayrılıb. Bugünə qədər aparılan işlərin uğurla davam etdirilməsinin şahidiyik. Ən əsası şəhərlərlə əlaqədar aparılan nəqliyyat-kammunikasiya ğzünüm yüksək həcmdə olduğunu göstərir. Onu da bildirməliyik ki, 2004-cü ildən etibarən Azərbaycan hökuməti daxili nəqliyyat-kommunikasiya infrastrukturunun inkişaf etdirilməsi, ölkəni xarici dövlətlərlə birləşdirən quru, dəniz, hava və dəmiryolu şəbəkələrinin, yol və limanların, nəqliyyat və daşıma vasitələrinin yeniləşdirilməsi və yenidən qurulması üçün iri investisiya layihələri həyata keçirməyə başlayıb və bu gün də davam etdirilir. 

Bir zamanlar regionda və bütün dünyada gedən qlobal prosesləri nəzərə alınmaqla Azərbaycanın ümumidünya əlaqələr prosesində iştirakı baxımından vacib olan transmilli yükdaşımaya, nəqliyyat-kommunikasiya dəhlizlərinin yaradılması prosesinə xüsusi önəm verirdi və Şərq-Qərb və Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizləri layihələrini birmənalı şəkildə dəstəkləyirdi.

Bir sözlə deyək ki, nəqliyyat dəhlizlərini və kommunikasiyalarını ölkə miqyasının günəşi adlandırmaq olar. Çünki məlum olduğu kimi bunlar olmadan, ölkədə zəngin təbii resurslara malik dövlətlər belə iqtisadiyyatının dirçəlişi və inkişafını təmin edə, dünya ölkələri ilə sərbəst ticarət əlaqələri qura bilməz. Bir daha təsdiq edirik ki, nəqliyyat-yükdaşıma sisteminə nəzarət etmək xarici ticarətə təsir imkanlarını əlində saxlamaq baxımından dünyada bu günün əsas tələblərindəndir. Hamıya məlum olduğu kimi, müxtəlif geosiyasi güc mərkəzləri arasında gedən beynəlxalq rəqabət yalnız təbii ehtiyatlar deyil, həm də bu ehtiyatları dünya bazarlarına çıxaracaq vasitələr – nəqliyyat dəhlizləri və kommunikasiyalar uğrunda араrılır. 44 günlük Vətən müharibəsində qazanılan qələbələrdən biri də bizim istiqamət aldığımız Zəngəzur dəhlizinin planı oldu. Zəngilan rayonu coğrafi baxımdan şərqi Zəngəzur mahalında yerləşir.

Prezident İlham Əliyevin çıxışından “Şərqi Zəngəzuru qərbi Zəngəzurla birləşdirib Naxçıvana dəmir yolu, həmçinin avtomobil yolu açacağı” bildirməsi ölkəmizin qələcək mövqeyində daha da sıx olaraq hərtərəfli inikişafının göstəricisidir. Məlum olduğu kimi, ölkı daxilində yeni nəqliyyat və infrastruktur xəritəsi formalaşır. Təsadüfi deyil ki, Azərbaycan müstəqillik əldə etdikdən bu günə qətər Asiya və Avropanı birləşdirən yüksək əhəmiyyətli nəqliyyat dəhlizləri yaradıb. Bu baxımdan, ölkəmizin təşəbbüsü ilə ərsəyə gəlmiş Şimal-Cənub, Şərq-Qərb və Cənub -Şimal nəqliyyat dəhlizləri bu gün qitələrarası daşınmaların reallaşmasında demək olar ki, böyük rol oynayır.

Böyük sevinc hissi ilə demək olar ki, belə dəhlizlərin sırasına daha biri əlavə olunur. Bir daha göstərdik ki, Azərbaycan özünün inkişaf fonunda  bütün dünyada uğurlu siyasət astanasındadır.

“Zəngəzur dəhlizi Türkiyənin razılığı və onların iştirakı olmadan açıla bilməz” – Bunu Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev aprelin 14-də ADA Universitetində “Cənubi Qafqaza yeni baxış: münaqişədən sonra inkişaf və əməkdaşlıq” adlı konfransda Beynəlxalq Böhran Qrupunun Türkiyə nümayəndəliyindən Nigar Gökselin sualını cavablandırarkən dedi. Prezident İlham Əliyev bildirdi ki, bu gün biz kommunikasiyanın açılmasını, xüsusilə Zəngəzur dəhlizini müzakirə edirik və Zəngəzur dəhlizi Türkiyənin razılığı və onların iştirakı olmadan açıla bilməz: “Baxmayaraq ki, Türkiyə Azərbaycan, Ermənistan və Rusiya baş nazirlərinin müavinləri səviyyəsində üçtərəfli işçi qrupunda iştirak etmir, Türkiyə müzakirələrlə bağlı bizim tərəfimizdən məlumatlandırılır və əgər Ermənistan kommunikasiyalarla bağlı çətinliklərə son qoymaq istəyirsə, onlar tranzit ölkə olmaq üçün hər hansı imkana malik olmaq istəyirlərsə, yalnız Türkiyə onları bununla təmin edə bilər…”.

Həmçinin, Prezident İlham Əliyevin: “Zəngəzur dəhlizi dünyanın nəqliyyat xəritəsini yenidən formalaşdıracaq” söyləməsi bir çox verilən sualların cavabını göstərdi.

Sözsüz, açıq-aydın dərk olunur ki, ölkə başçısının uzaqgörənliyi ölkəmizin coğrafi imkanlarından yüksən formada səmərəli istifadə edilməsinə imkan verir. Yaranacaq Zəngəzur nəqliyyat dəhlizi də beynəlxalq statusu qazanmaqla Asiya və Sakit okean hövzəsi ölkələrinin də istifadə edə biləcəyi marşuruta çevriləcəkdir. Məhz Zəngəzur dəhlizinin planlaşdırılması və ölkəmizin təqdim etdiyi digər tranzit nəqliyyat dəhlizləri dünyanın nəqliyyat xəritəsini yenidən formalaşdıracaq.

Yenə də dövlət başçısının məsələ ilə bağlı aprelin 20-də Azərbaycan Televiziyasına müsahibəsində səsləndirdiyi fikirlərə diqqət edək: “Zəngəzur dəhlizinin yaradılması bizim milli, tarixi və gələcək maraqlarımıza tam cavab verir. Biz Zəngəzur dəhlizini icra edəcəyik, Ermənistan bunu istəsə də, istəməsə də. İstəsə, daha asan həll edəcəyik, istəməsə də zorla həll edəcəyik. Necə ki, mən müharibədən əvvəl və müharibə dövründə demişdim ki, bizim torpağımızdan öz xoşunuzla rədd olun, yoxsa sizi zorla çıxaracağıq. Belə də oldu. Zəngəzur dəhlizinin taleyi də eyni olacaq”. Əlbəttə, bu layihənin icrası Azərbaycana Avrasiyanın nəqliyyat və yükdaşınmaların gücləndirməsinə imkan verəcək.

 Prezident İlham Əliyev də BMT-nin Asiya və Sakit okean üçün İqtisadi və Sosial Komissiyasının 77-ci sessiyasında videoformatda çıxışında dedi ki, Azərbaycan regionda dayanıqlı sülh və təhlükəsizliyi təmin etmək arzusundadır: “Azərbaycan Şərq-Qərb, Şimal-Cənub, Şimal-Qərb nəqliyyat dəhlizləri kimi regional bağlantı layihələrinin icrasına mühüm töhfə vermişdir. Hazırda biz Azərbaycan ərazisindən Asiyanı Avropa ilə birləşdirən Şərq-Qərb dəhlizinin tərkib hissəsi olacaq “Zəngəzur nəqliyyat dəhlizi” üzərində çalışırıq. Bu dəhliz Azərbaycana Avrasiyanın nəqliyyat və logistika mərkəzi kimi mövqeyini gücləndirməyə imkan verəcək. Mən Asiya və Sakit okean hövzəsindən olan tərəfdaş ölkələri bu regional layihənin potensialını nəzərdən keçirməyə dəvət edirəm”.

Böyük qürur hissi ilə demək olar ki, Zəngəzur dəhlizinin açılması Cənubi Qafqazda hərəkətdə olan nəqliyyat daşınmaların sistemini dirçəldəcək. Dəhliz, həmçinin Azərbaycan və İran Culfası dəmiryol xəttinin açılışına və İranın dəmir yollarına çıxış əldə etməyə imkan verəcək. Şübhəsiz, daşınma bölmələrində ölkə iqtisadiyyatının və müvafiq nəqliyyat infrastrukturunun sürətlə inkişafı tarixi reallığın şahidi olacaq. Qeyd edək ki, Zəngəzur dəhlizi dəmir yolları deyil, həm də avtomobil yolları strateji xətt xidmətinə şamil olunacaqdır. Bu da o deməkdir ki, dəhlizin açılması həm də avtomobil əlaqəsinin, gediş-gəlişin asanlaşmasına imkan yaradacaq.

Məlumdur ki, hazırda Türkiyədən yüklər Azərbaycana Gürcüstan və İran vasitəsilə tranzit yolu ilə çatdırılır. Bu maşrutun yaradılması Türkiyədən Azərbaycana və əks istiqamətdə malların birbaşa tədarükünü asanlaşdıracaq. Beləliklə, daha bir kommunikasiya xətti türk dünyası coğrafiyasında, eləcə də Asiya və Avropa arasında əlaqələrin daha da sürətli və asan olmasına şərait yaradacaq.

   Sübhan Hacıbabazadə

    Müəllim, YAP- ın fəalı

Ətraflı

Bənzər məqalələr

Bir cavab yazın

Sizin e-poçt ünvanınız dərc edilməyəcəkdir. Gərəkli sahələr * ilə işarələnmişdir

Back to top button